Hij kan het wel uitleggen, maar niet opschrijven
29 januari 2026 

Hij kan het wel uitleggen, maar niet opschrijven

Het is misschien wel één van de meest frustrerende situaties.

Je kind vertelt enthousiast over wat het geleerd heeft.

Legt het uit. Ziet verbanden. Begrijpt het.

En dan komt de toets.

Of het schrift.

En ineens klopt het niet meer.


Wat jij ziet, ziet school vaak niet

Thuis zie je:

  • inzicht
  • begrip
  • redenering

Op school zie je:

  • lege plekken
  • halve antwoorden
  • fouten die niet passen bij het denken

Dat verschil voelt oneerlijk.

Voor jou, maar vooral voor je kind.


Opschrijven vraagt andere vaardigheden dan begrijpen

Veel ouders denken dat uitleggen en opschrijven hetzelfde is.

Maar dat is het niet.

Opschrijven vraagt óók:

  • ordenen
  • plannen
  • woorden kiezen
  • stappen vasthouden
  • tempo maken

Voor sommige kinderen is dat een enorme extra belasting.

Ze weten het wel —

maar raken het kwijt onderweg.


Wat dit doet met een kind

Als een kind merkt dat wat het weet niet zichtbaar wordt, gebeurt er iets:

  • twijfel aan zichzelf
  • frustratie
  • faalangst
  • terugtrekken of juist boos worden

En dat terwijl het probleem niet in begrip zit,

maar in verwoorden onder druk.


Waarom harder oefenen vaak niet helpt

Extra oefenen betekent vaak:

meer schrijven, meer herhalen, meer druk.


Maar als het vastloopt op hoe iets gevraagd wordt,

versterkt dat juist het probleem.

Wat wél helpt, is kijken naar:

  • andere manieren van laten zien
  • mondelinge uitleg
  • tekenen, schema’s, stappenplannen
  • rustiger tempo


Je kind hoeft niet anders te worden

Het probleem zit zelden in motivatie of inzet.

Het zit in de aansluiting.

Wanneer die beter wordt:

  • zie je opluchting
  • komt vertrouwen terug
  • wordt leren weer toegankelijk


Wil je begrijpen waarom dit zo vaak voorkomt?

In de kennisbank lees je verder over:

Begrip verandert de toon.

En vaak ook de uitkomst.

Over de schrijver
Ina Terra is sociaal psychiatrisch verpleegkundige en kindercoach en heeft 25 jaar ervaring in werken met kinderen, jongeren en ouders. In 'Een wereld om te leren' deelt ze haar kennis en ervaring met ouders van kinderen die thuis of op school vastlopen omdat ze 'anders' denken, leren en voelen.