Tijdsbesef en ADHD - Artikel kennisbank Ina Terra

Tijdsbesef bij kinderen met ADHD

Inleiding

Veel kinderen met ADHD hebben moeite met tijd. Ze komen te laat, beginnen niet op tijd, raken de tijd kwijt of lijken tijd volledig te vergeten. Dit wordt vaak gezien als slordigheid of gebrek aan motivatie, maar in werkelijkheid heeft het alles te maken met hoe het brein bij ADHD werkt.

Tijdsbesef is bij ADHD vaak één van de grootste dagelijkse uitdagingen.


Voorbeeld

Een kind met ADHD krijgt twintig minuten om zich klaar te maken. Het begint enthousiast, raakt afgeleid, gaat tussendoor iets anders doen en schrikt als de tijd ineens voorbij is. Niet omdat het de afspraak vergeten is, maar omdat tijd onderweg uit beeld is geraakt.

Dit patroon zie je bij veel kinderen met ADHD terug.


Centrale vraag

Waarom hebben kinderen met ADHD vaak moeite met tijdsbesef en hoe hangt dit samen met hun brein?


Hoofdstuk 1 – ADHD en tijd voelen

Bij ADHD is het innerlijke gevoel voor tijd vaak zwak. Tijd wordt niet automatisch ervaren als een doorgaande lijn, maar als losse momenten. Hierdoor is het lastig om aan te voelen hoe lang iets duurt of wanneer het tijd is om te stoppen.

Tijd bestaat vooral in het nu.


Hoofdstuk 2 – Executieve functies en ADHD

ADHD gaat vaak samen met kwetsbare executieve functies, zoals plannen, werkgeheugen en impulscontrole. Deze functies zijn essentieel voor tijdsbesef. Wanneer ze nog onvoldoende ondersteunen, raakt tijd snel uit beeld.

Het kind wíl wel, maar het brein houdt de tijd niet vast.


Hoofdstuk 3 – Hyperfocus en tijd vergeten

Bij ADHD kan ook hyperfocus voorkomen. Een kind kan zo opgaan in een activiteit dat alles eromheen verdwijnt, inclusief tijd. Minuten worden uren, zonder dat het kind dit doorheeft.

Dit is geen onwil, maar een kenmerk van aandacht die zich vernauwt.


Hoofdstuk 4 – Tijdsdruk vergroot de problemen

Tijdsdruk werkt bij kinderen met ADHD vaak averechts. Stress maakt het lastiger om overzicht te houden en versterkt impulsief gedrag. Hierdoor verdwijnen planning en tijdsbesef nog verder naar de achtergrond.

Rust en structuur helpen meer dan aansporen.


Hoofdstuk 5 – Wat kinderen met ADHD nodig hebben bij tijd

Kinderen met ADHD hebben baat bij:

  • duidelijke, visuele tijdsondersteuning
  • voorspelbare routines
  • samen plannen en afronden
  • minder woorden, meer doen

Dit ondersteunt het brein waar tijdsgevoel ontbreekt.


Tot slot

Moeite met tijdsbesef is bij ADHD geen gebrek aan inzet of interesse. Het is een logisch gevolg van hoe het brein informatie verwerkt. Door tijd concreet en ondersteunend te maken, help je een kind grip te krijgen zonder extra druk.


In het volgende artikel kijken we naar tijdsbesef bij kinderen met ADD.


Over de auteur
Ina Terra helpt ouders van kinderen bij wie leren niet vanzelf gaat.
Ze vertaalt kennis over ontwikkeling, brein en leren naar heldere uitleg voor thuis — zonder kinderen te forceren of in hokjes te plaatsen.