Executieve functies en motivatie – “hij wil wel, maar kan niet”

Inleiding

“Hij heeft geen motivatie.”

Het is een uitspraak die veel ouders en leerkrachten herkennen. Toch klopt die vaak niet. Veel kinderen willen wel leren, maar lopen vast in het doen. Wat van buiten lijkt op onwil, is van binnen vaak onvermogen.

Herkenbaar voorbeeld

Je kind zucht bij huiswerk. Stelt uit. Begint niet. Jij wordt moe van het aandringen.

Maar als je doorvraagt, hoor je: “Ik weet niet hoe.”

Of: “Het lukt toch niet.”

Centrale vraag

Waarom lijkt het alsof motivatie ontbreekt, terwijl executieve functies eigenlijk het probleem zijn?

Hoofdstuk 1 – Motivatie ontstaat pas als iets haalbaar voelt

Motivatie is geen knop die je aanzet. Ze ontstaat wanneer een taak overzichtelijk en veilig voelt.

Als executieve functies zwak of overbelast zijn, voelt een taak al snel te groot. Het brein beschermt zichzelf door te vermijden.

Hoofdstuk 2 – Waarom willen en kunnen niet hetzelfde zijn

Een kind kan:

• gemotiveerd zijn
• nieuwsgierig zijn
• zijn best willen doen

en toch vastlopen, omdat:

• starten niet lukt
• stappen niet helder zijn
• falen te spannend voelt

Dat verschil wordt vaak niet gezien.

Hoofdstuk 3 – Wat vaak wordt verward met ongemotiveerd gedrag

Gedrag zoals:

• uitstellen
• afhaken
• boos worden
• wegdromen

wordt snel gelabeld als luiheid. In werkelijkheid zijn dit vaak stress- en overlevingsreacties.

Hoofdstuk 4 – Wat helpt om motivatie te laten groeien

Wat helpt:

• taken kleiner maken
• samen starten
• succeservaringen creëren
• druk weghalen

Motivatie volgt het gevoel: dit kan ik.

Tot slot

Als een kind ‘niet gemotiveerd’ lijkt, is het belangrijk verder te kijken.

Vaak wil hij wel — maar kan hij het nog niet alleen. Begrip voor dit verschil haalt veel spanning weg en opent de weg naar groei.

Wil je hier verder mee aan de slag?
In mijn mini-cursus Executieve Functies leg ik uit hoe en waarom kinderen vastlopen in leren, plannen, starten of omgaan met spanning.
Je krijgt heldere uitleg én praktische handvatten om je kind te ondersteunen op een manier die past bij de ontwikkeling van het kinderbrein.

In de mini=cursus Leren leren kun je meer vinden over leer strategieën, motivatie, timemanagement, leerstijlen en het bevorderen van zelfstandigheid.

Over de auteur
Ina Terra helpt ouders van kinderen bij wie leren niet vanzelf gaat.
Ze vertaalt kennis over ontwikkeling, brein en leren naar heldere uitleg voor thuis — zonder kinderen te forceren of in hokjes te plaatsen.