Lezen in groep 5 – verdiepend begrijpend lezen
Inleiding
In groep 5 verandert lezen opnieuw van karakter. Waar in groep 4 de focus lag op begrijpen wat er staat, wordt in groep 5 verwacht dat kinderen dieper nadenken over teksten. Lezen wordt een vaardigheid om informatie te verwerken, verbanden te leggen en conclusies te trekken.
Voor veel kinderen vraagt dit een flinke stap in denken én concentratie.
Voorbeeld
Een kind kan een tekst lezen en de woorden begrijpen, maar raakt de draad kwijt bij vragen. Of het leest nauwkeurig, maar weet na afloop niet meer wat belangrijk was. Ouders vragen zich af: “Waarom is begrijpend lezen nu ineens zo lastig?”
Centrale vraag
Wat verandert er aan lezen in groep 5, en waarom wordt begrijpend lezen steeds complexer?
Hoofdstuk 1 – Van begrijpen naar doorgronden
In groep 5 gaat begrijpend lezen verder dan:
- letterlijk begrijpen
- vragen beantwoorden
Kinderen moeten nu ook:
- hoofd- en bijzaken onderscheiden
- verbanden leggen
- impliciete informatie herkennen
Dat vraagt actief denken tijdens het lezen.
Hoofdstuk 2 – Informatieve teksten nemen toe
In groep 5 lezen kinderen vaker:
- informatieve teksten
- schoolboekteksten
- uitlegteksten
Deze teksten zijn minder verhalend en vragen andere leesstrategieën dan verhalen.
Hoofdstuk 3 – Lezen en werkgeheugen
Verdiepend lezen vraagt:
- informatie vasthouden
- terugbladeren in gedachten
- verbanden leggen tussen alinea’s
Wanneer het werkgeheugen snel vol raakt, wordt begrijpend lezen zwaar.
Hoofdstuk 4 – Taal en voorkennis
Begrijpend lezen lukt beter wanneer:
- woorden bekend zijn
- begrippen worden herkend
- er voorkennis is
Kinderen die minder taalervaring hebben, begrijpen soms de tekst, maar missen de context.
Hoofdstuk 5 – Tempo en toetsdruk
Lezen gebeurt in groep 5 steeds vaker:
- onder tijdsdruk
- met vragen achteraf
- in toetsvorm
Voor kinderen die zorgvuldig lezen, kan dit spanning opleveren en het begrip verstoren.
Hoofdstuk 6 – Signalen dat lezen zwaar wordt
Let op wanneer een kind:
- lezen gaat vermijden
- snel afhaakt bij teksten
- gefrustreerd raakt bij vragen
- vermoeid is na leeswerk
Dit zijn signalen dat de belasting hoog is.
Tot slot
Verdiepend begrijpend lezen in groep 5 vraagt meer dan technisch kunnen lezen. Het vraagt denken, plannen en overzicht. Door ruimte te geven aan strategieën en tempo, kunnen kinderen groeien in leesbegrip zonder het plezier te verliezen.
Over de auteur
Ina Terra helpt ouders van kinderen bij wie leren niet vanzelf gaat.
Ze vertaalt kennis over ontwikkeling, brein en leren naar heldere uitleg voor thuis — zonder kinderen te forceren of in hokjes te plaatsen.