Steeds meer ouders herkennen dat hun kind “anders” leert.
Misschien denk je aan beelddenken, hooggevoeligheid, ADHD-kenmerken of hoogbegaafdheid. Je hoort de term neurodiversiteit steeds vaker.
Maar wat veel minder zichtbaar is, is wat er ónder het leren gebeurt.
Want een kind kan creatief zijn, slim denken, snel verbanden zien…
en tóch vastlopen bij:
En daar komen de executieve functies in beeld.
Stel je voor:
Je kind begrijpt de lesstof.
Tijdens het overhoren kan het alles uitleggen.
Maar het huiswerk komt niet af.
Of:
Je kind is enorm geïnteresseerd in een onderwerp, maar raakt totaal overspoeld zodra er meerdere opdrachten tegelijk zijn.
Dan denk je misschien:
“Is mijn kind ongemotiveerd?”
“Is dit concentratieprobleem?”
“Is dit ADHD?”
Maar vaak ligt het genuanceerder.
Wat is de relatie tussen neurodiversiteit en executieve functies - en waarom lopen juist deze kinderen hier vaker op vast?
Neurodiversiteit betekent simpel gezegd:
dat breinen verschillend zijn aangelegd.
Net zoals we verschillende karakters hebben, hebben we ook verschillende informatieverwerkingsstijlen.
Denk aan:
Het gaat niet om labels, maar om verschillen in prikkelverwerking, informatieverwerking en tempo.
Executieve functies zijn de “regelfuncties” van het brein.
Ze helpen bij:
Je kunt ze zien als de dirigent van een orkest.
De instrumenten zijn er — maar zonder dirigent wordt het rommelig.
Deze functies ontwikkelen zich geleidelijk tot ver in de puberteit.
Kinderen die anders informatie verwerken:
Maar:
Hun brein is vaak minder lineair georganiseerd.
School vraagt juist lineair werken.
En executieve functies zijn nodig om:
Daar wringt het.
Niet omdat het kind niet wil.
Maar omdat de “regelfunctie” extra belasting krijgt.
Dit inzicht verandert je blik.
In plaats van:
“Je moet gewoon beginnen.”
Wordt het:
“Wat heb je nodig om te kunnen starten?”
Praktisch kun je denken aan:
Executieve functies kun je trainen.
Maar dat vraagt rust, herhaling en begrip.
Als een kind overprikkeld is, vermoeid of continu alert staat, dan functioneren executieve functies minder goed.
Stress schakelt namelijk het denkende brein deels uit.
Dat betekent dat gedrag soms geen onwil is —
maar overbelasting.
Daarom zijn veiligheid en regulatie voorwaarden om te leren.
Neurodiversiteit en executieve functies zijn nauw met elkaar verweven.
Niet elk neurodivers kind heeft zwakke executieve functies.
Maar veel kinderen die anders denken, lopen juist hier tegen grenzen aan.
En dat vraagt geen strengere aanpak.
Maar beter begrip.
Wanneer je ziet wat er onder gedrag gebeurt,
verandert je reactie.
En dát is vaak het begin van ruimte.
Lees dan ook het uitgebreide overzichtsartikel over neurodiversiteit waarin je ontdekt wat deze manier van denken en leren inhoudt, welke vormen er zijn en hoe dit zich uit in gedrag en ontwikkeling.
In de route Anders denken & leren vind je herkenbare situaties, verdiepende uitleg en praktische handvatten om je kind te ondersteunen bij plannen, starten, overzicht houden en zelfvertrouwen opbouwen.
Over de auteur
Ina Terra helpt ouders van kinderen bij wie leren niet vanzelf gaat.
Ze vertaalt kennis over ontwikkeling, brein en leren naar heldere uitleg voor thuis — zonder kinderen te forceren of in hokjes te plaatsen.