Prikkelverwerking speelt een grote rol in het dagelijks functioneren van neurodiverse kinderen. Geluiden, licht, beweging, sociale signalen en emoties komen vaak intensiever en minder gefilterd binnen. Wat voor het ene kind achtergrondruis is, kan voor een ander overweldigend zijn.
Neurodiversiteit helpt om prikkelverwerking te zien als een kenmerk van het zenuwstelsel, niet als aanstellerij.
Na een schooldag is je kind uitgeput. Kleine dingen leiden tot boosheid of tranen. Een drukke supermarkt of verjaardagsfeestje is te veel. Anderen zeggen: “Daar moet hij aan wennen.”
Maar jij ziet dat het geen kwestie is van willen, maar van kunnen.
Wat is prikkelverwerking, en waarom raakt deze bij neurodiverse kinderen zo snel overbelast?
Prikkels zijn alle signalen die via de zintuigen en het lichaam binnenkomen, zoals:
Het brein verwerkt deze prikkels continu — meestal onbewust.
Bij veel neurodiverse kinderen werkt het filter anders:
Dat kost energie en kan snel leiden tot overbelasting.
Overprikkeling kan zich uiten in:
Dit zijn signalen dat het systeem te vol zit.
Niet ieder neurodivers kind is gevoelig voor dezelfde prikkels. De één raakt overbelast door geluid, de ander door sociale situaties of emotionele spanning. Prikkelverwerking is persoonlijk en contextafhankelijk.
Wat helpt is:
Niet harder trainen, maar slimmer afstemmen.
Prikkelverwerking is geen bijzaak, maar een kernonderdeel van neurodiversiteit. Wanneer prikkels serieus worden genomen, ontstaat er ruimte voor leren, spelen en groeien zonder voortdurende overbelasting.
Over de auteur
Ina Terra helpt ouders van kinderen bij wie leren niet vanzelf gaat.
Ze vertaalt kennis over ontwikkeling, brein en leren naar heldere uitleg voor thuis — zonder kinderen te forceren of in hokjes te plaatsen.