Hooggevoeligheid en lichamelijke klachten

Inleiding

Veel hooggevoelige kinderen hebben regelmatig lichamelijke klachten, zoals buikpijn, hoofdpijn of misselijkheid. Vaak zijn deze klachten medisch niet te verklaren, wat verwarrend kan zijn voor ouders en school.

Toch zijn deze signalen niet ‘vaag’ of ingebeeld. Bij hooggevoelige kinderen spreekt het lichaam vaak eerder en duidelijker dan woorden.

Voorbeeld

Op school klaagt Sophie (7) steeds vaker over buikpijn. Thuis zakt de pijn meestal weg.

Onderzoek laat niets bijzonders zien. Wat wél opvalt: de klachten komen vooral op drukke dagen of vlak voor spannende momenten. Haar lichaam laat zien dat het te veel is.

Centrale vraag

Waarom uit spanning zich bij hooggevoelige kinderen zo vaak lichamelijk, en hoe kun je deze klachten beter begrijpen?

Hoofdstuk 1 – Het lichaam als boodschapper

Bij kinderen:

• zijn lichaam en emoties sterk verbonden
• is verwoorden lastig
• reageert het lijf vaak sneller dan het hoofd

Lichamelijke klachten zijn dan een vorm van communicatie.

Hoofdstuk 2 – Prikkelverwerking en fysieke reacties

Hooggevoelige kinderen:

• verwerken prikkels diep
• houden spanning langer vast
• reageren lichamelijk op overbelasting

Buikpijn of hoofdpijn is dan geen toeval, maar een signaal.

Hoofdstuk 3 – Stress en het zenuwstelsel

Wanneer stress aanhoudt:

• blijft het lichaam alert
• spannen spieren zich aan
• raakt het spijsverteringssysteem verstoord

Het lichaam staat in waakstand.

Hoofdstuk 4 – Wanneer klachten terugkeren

Terugkerende klachten:

• komen vaak op vaste momenten
• hangen samen met spanning
• verdwijnen soms in veilige situaties

Dat maakt de samenhang zichtbaar.

Hoofdstuk 5 – Wat helpt bij lichamelijke klachten

Helpende elementen zijn:

• erkenning van de klacht
• rust en herstel
• voorspelbaarheid
• minder prikkels
• veiligheid in de omgeving

Niet wegwuiven, maar serieus nemen zonder te dramatiseren.

Hoofdstuk 6 – De rol van ouders en school

Wat helpt:

• luisteren zonder direct op te lossen
• patronen herkennen
• samen zoeken naar ontlasting van spanning
• het kind niet ‘door laten gaan’

Zo voelt het kind zich gehoord.

Hoofdstuk 7 – Van klacht naar inzicht

Wanneer lichamelijke signalen worden herkend:

• hoeft het lichaam minder hard te spreken
• ontstaat zelfinzicht
• kan spanning eerder worden opgevangen

Het lichaam wordt dan een richtingaanwijzer.

Tot slot

Lichamelijke klachten bij hooggevoelige kinderen zijn geen losstaand probleem, maar een signaal van een systeem dat te veel moet dragen. Door te luisteren naar het lichaam, help je kinderen om hun gevoeligheid beter te begrijpen — en zichzelf serieuzer te nemen.

Meer verdieping?
In de mini-cursus Hooggevoeligheid lees je hoe hooggevoeligheid werkt en wat helpt om je kind beter te begrijpen en ondersteunen in het dagelijks leven.

Over de auteur
Ina Terra helpt ouders van kinderen bij wie leren niet vanzelf gaat.
Ze vertaalt kennis over ontwikkeling, brein en leren naar heldere uitleg voor thuis — zonder kinderen te forceren of in hokjes te plaatsen.