Hoe je een kind helpt weer in het lijf te komen

Inleiding

Wanneer een kind vastloopt door faalangst, zit het vaak vooral in het hoofd — of lijkt dat zo. In werkelijkheid is het kind juist het contact met het lichaam kwijt.

Spanning trekt het kind omhoog: in gedachten, in controle, in alertheid. Weer in het lijf komen betekent niet ontspannen of oplossen, maar landen. Terug naar voelen wat er nu is, zonder dat het gevaarlijk wordt.

Voorbeeld

Na een mislukte taak zit Tijn (8) wiebelend op zijn stoel. Hij praat snel, wil opnieuw beginnen en raakt steeds bozer.

Zijn vader zegt niets, maar vraagt hem even zijn voeten op de grond te zetten en samen naar buiten te kijken.

Na een paar minuten zakt Tijns ademhaling. Hij zegt: “Het is iets rustiger.”

Niet opgelost — wel weer aanwezig.

Centrale vraag

Wat betekent 'weer in het lijf komen', en hoe help je een kind om uit spanning en blokkade terug zakken in contact met zichzelf?

Hoofdstuk 1 – Wat het betekent om uit het lijf te zijn

Bij faalangst raken kinderen vaak:

• in hun hoofd
• in controle
• in alertheid

Het lichaam wordt genegeerd of overspoeld. Contact verdwijnt.

Hoofdstuk 2 – Waarom het lijf veiligheid nodig heeft

Het lichaam voelt eerst:

• spanning
• dreiging
• onveiligheid

Pas als het lichaam veiligheid ervaart, kan het denken weer meedoen.

Hoofdstuk 3 – Weer in het lijf komen is geen ontspanningstechniek

Het gaat niet om:

• rustig worden
• ‘je beter voelen’
• spanning wegmaken

Het gaat om aanwezig zijn bij wat er is — zonder overspoeling.

Hoofdstuk 4 – Kleine, concrete ingangen

Helpende ingangen zijn:

• voeten voelen op de grond
• iets vastpakken
• bewegen zonder doel
• vertragen in contact
• kijken naar iets concreets

Dit zijn ankers, geen oplossingen.

Hoofdstuk 5 – De rol van de volwassene

Een kind komt niet alleen terug in het lijf.

Wat helpt:

• jouw rust
• jouw tempo
• jouw nabijheid
• niet sturen, wel volgen

Regulatie gebeurt samen.

Hoofdstuk 6 – Wanneer woorden weer kunnen

Pas als het lichaam:

• zakt
• vertraagt
• zich veiliger voelt

ontstaat ruimte voor praten, reflecteren en leren.

Hoofdstuk 7 – Van spanning naar vertrouwen

Wanneer een kind vaker:

• mag landen
• niet hoeft te presteren
• zichzelf mag voelen

neemt faalangst langzaam af. Niet omdat het ‘weg’ is, maar omdat het niet meer alles overneemt.

Tot slot

Een kind helpen weer in het lijf te komen is geen snelle interventie, maar een houding. Door eerst veiligheid te bieden op lichamelijk niveau, help je het kind om spanning te dragen — en leren weer toe te laten, stap voor stap.

Wil je meer weten?

In de mini-cursus faalangst leer je waar faalangst vandaan komt, hoe het zich uit bij kinderen en hoe je je kind kunt helpen om weer vertrouwen te voelen in zichzelf.

Met herkenbare voorbeelden en praktische stappen voor thuis.

Over de auteur
Ina Terra helpt ouders van kinderen bij wie leren niet vanzelf gaat.
Ze vertaalt kennis over ontwikkeling, brein en leren naar heldere uitleg voor thuis — zonder kinderen te forceren of in hokjes te plaatsen.